Nguyên nhân mất ngủ ở phụ nữ có thai và cách xử trí

08/06/2018

Mang thai có lẽ là khoảng thời gian hạnh phúc và đáng nhớ nhất của mỗi người phụ nữ. Tuy nhiên đây cũng là thời kỳ rất nhạy cảm, khiến cơ thể mẹ có nhiều thay đổi như nghén, nổi mụn, dễ trầm cảm và nhất là mất ngủ. Cùng tìm hiểu các nguyên nhân mất ngủ khi mang thai và hướng xử trí qua bài viết sau đây. 

1. Nguyên nhân mất ngủ khi mang thai

Trong một cuộc khảo sát của Tổ chức Giấc ngủ Quốc gia Hoa Kỳ, mất ngủ khi mang thai là bình thường và ảnh hưởng đến 78% phụ nữ mang thai.

Có nhiều nguyên nhân mất ngủ khi mang thai

Có nhiều nguyên nhân mất ngủ khi mang thai (Ảnh: Internet)

Khá thú vị, các nghiên cứu đã phát hiện ra rằng phụ nữ ngủ nhiều hơn trong tam cá nguyệt đầu tiên (3 tháng đầu khi mới thụ thai). Điều này được cho là có liên quan đến mức độ tăng hormone progesterone. Nhưng sau, đó chứng mất ngủ dần tiến triển nhất là trong tam cá nguyệt thứ 3 và xấu đi trong 6 tháng đầu sau sinh.

Những nguyên nhân dẫn đến chứng mất ngủ khi mang thai như:

  • Đau lưng – một trong những nguyên nhân mất ngủ ở mẹ bầu 

Khi mang thai trọng tâm cơ thể thay đổi dồn về phía trước, các cơ lưng bị quá tải và  trở nên đau. Thêm vào đó, dây chằng sẽ được nới lỏng nhờ các hormone mang thai  khiến mẹ bầu dễ bị đau lưng hơn.

  • Khí ga:

Hormone thai nghén khiến việc tiêu hóa thức ăn trở nên chậm chạp, làm mẹ bầu cảm thấy cồng kềnh và khó chịu. Đây cũng là một trong những nguyên nhân mất ngủ thường gặp ở phụ nữ mang thai.

  • Ợ nóng:

Những hormone được tăng tiết làm giãn cơ ở đường tiêu hóa, làm axit dạ dày dễ dàng trào ngược, gây khó chịu và mất ngủ ở bà bầu.

  • Chuột rút:

Những thay đổi trong lưu thông và áp lực từ em bé trên dây thần kinh và cơ bắp có thể  làm cho chân của mẹ bị co giật. Trong một vài trường hợp còn có thể có cảm giác rợn rợn ở chân hay còn được gọi là hội chứng chân bồn chồn.

  • Tiểu đêm nhiều:

Khi mang thai, lượng mau trong cơ thể mẹ tăng lên 50% so với trước. Điều này làm nhiều chất lỏng dư thừa cần  được xử lý qua thận và cuối cùng dẫn đến bàng quang. Cộng thêm các cơ vùng chậu và thành tử cung giãn nở kích thích bàng quang hoạt động nhiều hơn trước. Kết quả là mẹ đi tiểu nhiều hơn, nhất là ban đêm, dễ gây mất ngủ.

Tiểu đêm không chỉ là nguyên nhân mất ngủ ở phụ nữ mang thai mà còn là nguyên nhân mất ngủ ở người cao tuổi.

  • Khó thở:

Tử cung đang phát triển cũng gây áp lực lên cơ hoành, nằm ngay dưới phổi. Do đó có thể khiến mẹ khó thở

  • Ngáy:

Đường mũi của mẹ có thể sưng lên trong khi mang thai, gây ngáy. Áp lực từ cân nặng cũng có thể làm cho chứng ngáy tồi  tệ hơn. Những thay đổi như này có thể ngăn chặn hơi thở liên tục  trong khi ngủ gây ngưng thở khi ngủ

  • Lo lắng

Áp lực công việc, cuộc sống,… có thể khiến mẹ bị mất ngủ

Nếu mẹ mất ngủ thường xuyên bởi những nguyên nhân trên có nguy hiểm không?

2. Những biến chứng do mất ngủ khi mang thai gây ra

Mất ngủ ở phụ nữ mang thai thường khiến thai phụ mệt mỏi và có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm

Mất ngủ ở phụ nữ mang thai thường khiến thai phụ mệt mỏi và có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm (Ảnh Internet)

Ở người bình thường, mật ngủ luôn đem đến những bất lợi về sức khỏe. Do vậy khi mang thai tuyệt đối không thể xem nhẹ việc mất ngủ và phải hạn chế các nguyên nhân mất ngủ. Cơ thể mẹ cần nghỉ ngơi nhiều hơn để chăm sóc cho bé. Việc thiếu ngủ sẽ đem lại những nguy cơ tiềm tàng cho cả mẹ bầu như:

  • Chất lượng cuộc sống: mẹ bầu sẽ buồn ngủ ban ngày, mệt mỏi, thiếu tập trung
  • Mất ngủ có thể khiến mẹ bị đái tháo đường thai kỳ, tiền sản giật, sinh non, hạn chế sự tăng trưởng của thai nhi
  • Ngưng thở khi ngủ có thể khiến mẹ bầu gặp biến chứng huyết áp cao
  • Tăng đau trong khi chuyển dạ, tăng thời gian chuyển dạ, tăng nguy cơ sinh mổ
  • Sức khỏe tâm thần bị ảnh hưởng như trầm cảm trước sinh, trầm cảm sau  sinh,..

Trong số các biến chứng kể trên thì trầm cảm được xem là nguy hiểm nhất. Vì đây là tình trạng rất phổ biến, nó khiến mẹ dễ có những suy nghĩ tiêu cực làm hại chính mình và bé.

Các nhà nghiên cứu tại Trung tâm Y tế Đại học Pittsburgh cho thấy:

  • Mất ngủ và trầm cảm đều liên quan đến tăng nguy cơ biến chứng sau sinh, dù mẹ bị một trong hai hay bị cả hai đồng thời.
  • Những người bị trầm cảm và mất ngủ có nguy cơ cao nhất đối với các biến chứng như sinh non và trẻ sinh ra nhẹ cân.
  • Ở 20 tuần mang thai, phụ nữ bị trầm cảm có mức cytokine cao hơn những phụ nữ mang thai không bị trầm cảm. Sự tăng cao quá mức cytokine là dấu hiệu của mức độ viêm cao trong cơ thể. Một tín hiệu cho thấy hệ miễn dijchcura cơ thể hoạt động kém hiệu quả. Nhưng sau 30 tuần, sự khác biệt về mức cytokine giữ phụ nữ trầm cảm và không trầm cảm đã biến mất. Các nhà nghiên cứu đã kết luận điều này có thể là do sự gia tăng tự nhiên trong sản xuất cytokine trong quá trình mang thai.

3. Làm thế nào để mẹ bầu hạn chế các nguyên nhân mất ngủ khi mang thai?

Điều trị mất ngủ ở phụ nữ mang thai thường khó khăn hơn bình thường, nhưng không phải là không thể. Đa số thuốc ngủ đều không có lợi cho sức khỏe người thường nên với mẹ bầu càng nên tránh.

Tốt nhất mẹ bầu nên chọn cách thay đổi lối sống để cải thiện tình trạng mất ngủ khi mang thai như:

  • Cà phê và các chất kích thích có thể là nguyên nhân mất ngủ ở bà bầu. Vì vây, nên hạn chế cà phê. Caffeun còn làm cho cơ thể khó hấp thụ sắt mà mẹ cần bổ sung cho bé.
  • Uống nhiều nước trong ngày nhưng nên ngừng uống vài giờ trước khi đi ngủ để mẹ không phải thức dậy đi tiểu đêm nhiều.
  • Ra ngoài và đi bộ khoảng 30 phút mỗi ngày. Tập thể dục sẽ giúp mẹ bầu ngủ ngon hơn. Nhưng lưu ý không tập thể dục trong vòng 4 giờ trước khi đi ngủ vì nó có thể khiến bạn tỉnh táo.
  • Mẹ nên tắm nước ấm hoặc nhờ chồng massage để thư giãn trước khi đi ngủ
  • Giữ cho phòng ngủ yên tĩnh, tối và thoáng mát vào ban đêm để giúp mẹ dễ ngủ
  • Mẹ bầu cũng nên chọn đệm và gối mềm

Nếu mẹ đã áp dụng hết những cách trên mà vẫn mất ngủ thì hãy đến gặp bác sĩ. Có thể mẹ sẽ phải điều trị một số triệu chứng đi kèm như:

  • Nếu mẹ bị hội chứng bồn chồn chân, hãy uống nhiều axid folic, chất sắt từ các loại vitamin trước khi sinh và từ các loại thực phẩm như bánh mì ngũ cốc nguyên hạt và ngũ cốc.
  • Nếu mẹ thừa cân hoặc ngáy, bác sĩ có thể theo dõi về chứng ngưng thở khi ngủ. Mẹ có thể cần một mặt nạ đặc biệt cung cấp áp suất không khí ổn định để giữ cho đường hô hấp mở. Điều này giúp bạn dễ thở hơn vào ban đêm.
  • Nếu mẹ bị ợ nóng, hãy thử dùng thuốc kháng acid không kê đơn. Nếu có thể, hãy tựa đầu giường lên một vài Điều này sẽ khiến axid giảm xuống, thay vì đi vào thực quản của bạn. Ngoài ra, tránh các thức ăn cay hoặc chua có thể gây ợ nóng và không ăn nhiều ngay trước khi đi ngủ. Nếu mẹ đói , hãy ăn một món ăn nhẹ, chẳng hạn như bánh mì nguyên hạt và phô mai hoặc một quả táo.
  • Nếu mẹ lo lắng , hãy nói chuyện với bác sĩ tâm lý để được tư vấn.

xem thêm: Những thực phẩm dành cho người mất ngủ kinh niên

Thời kỳ mang thai rất nhạy cảm, nếu gặp những khó chịu về sức khỏe hay tinh thần, mẹ nên tìm đến bác sĩ để được tư vấn tốt nhất.

 BS Nguyễn Nga

(Visited 22 times, 1 visits today)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *