Tác dụng của cây rau đắng

18/10/2018

Rau đắng có tác dụng cầm máu, nước sắc và cao chiết bằng ethanol có tác dụng làm tăng khả năng đông máu.

Rau đắng, hay cò ngọi là rau xương cá (Polygonum avicularae L.), họ Rau răm (Polygonacae ), là loại thân thảo, sống lâu năm, có chiều cao của thân khoảng 10 cm, thân và cành nhẵn, có màu  đỏ tím, mọc tỏa tròn,  gần sát mặt đất. Lá nhỏ, mọc so le, hình mác hẹp, mép nguyên, hai mặt nhẵn, gân giữa lá nổi rõ, bẹ chìa. Hoa màu hồng tím. Quả 3 cạnh, chứa một hạt màu  nâu. Rau đắng mọc hoang ở nhiều nơi, từ đồng bằng đến trung du và vùng núi thấp của nước ta, thường mọc thành đám trong các ruộng trồng hoa màu , bãi sông, nương rẫy.

Cây rau đắng - Polygonum avicularae L

Cây rau đắng – Polygonum avicularae L

Rau đắng có các thành phần tinh dầu, tanin, axít  silicic, oxalic, cafeic, galic; các glycosid: avicularosid, kaempferitrosid; các dẫn chất polyphenol: quercetin, kaemferol,  quercitrin, esculetin, avicularin,…;dẫn chất anthranoid: emodin; các a xít  amin: methionin, prolin, serin, treonin, tyrosin, phenylalanin; các loại đường, chất nhầy….

Rau đắng có tác dụng cầm máu, nước sắc và cao chiết bằng ethanol có tác dụng làm tăng khả năng đông máu. Tác dụng hạ huyết áp, lợi mật. Tác dụng lợi tiểu, hạ sốt. Tăng cường hô hấp. Tác dụng gây co bóp tửcung cô lập và tại chỗ của động vật thí nghiệm. Tác dụng trừ giun. Ức chế sự phát triển của liên cầu khuẩn, lỵ trực khuẩn, trực khuẩn mủ xanh và nấm ngoài da.

Theo YHCT, rau đắng có tác dụng lợi tiểu, tiêu viêm, giải độc, sát trùng, chỉ ngứa. Dùng trị các chứng bệnh về đường tiêu hóa, như kiết lỵ, táo bón, hoặc đường tiết niệu, như đi tiểu buốt rắt, hoặc các bệnh viêm thận, viêm  bàng quang, sỏi thận, gây phù nề.

Liều dùng,  ngày 10 – 20g dạng thuốc sắc. Dùng ngoài, giã cây tươi để đắp.

 Một số chứng bệnh thường dùng rau đắng:

– Trị tiểu tiện ít và khó khăn, rau đắng 16g, xa tiền tử, mộc thông, tỳ giải, mỗi vị 12g, sơn chi tử 8g, sắc uống,  ngày   một thang.

– Trị tiểu tiện rắt, buốt, rễ rau đắng, hạt ké vông vang, nhân trần, mộc thông, xa tiền tử, lá tre, mỗi vị 8g, đăng tâm thảo, thông thảo, mỗi vị 3g, sắc uống,  ngày   một thang.

– Trị viêm bàng quang cấp tính, rau đắng 12g, tỳ giải, bồ công anh, mỗi vị 20g, sài hồ, hoàng cầm, hoạt thạch, cù mạch, mỗi vị 12g, mộc thông 6g. Nếu có triệu chứng đi tiểu ra máu, thêm sinh địa, chi tử (sao đen), bạch mao căn (sao đen), mỗi vị 12g.

– Trị giun đũa ở trẻ em, lấy rau đắng tươi 100g, sắc uống,  ngày một lần.

– Trị mụn nhọt lở ngứa, ngứa hậu môn, phụ nữ ngứa âm hộ, lấy khoảng 200g rau đắng tươi, sắc lấy nước rửa,  ngày   1 – 2 lần. Làm nhiều lần.

– Trị mụn nhọt độc, quai bị  sưng tấy, đỏ đau, lấy rau đắng tươi rửa sạch, thêm chút muối ăn giã nát, ngày đắp nhiều lần.

GS.TS Phạm Xuân Sinh

Nguyên Chủ nhiệm Bộ môn Dược học cổ truyền, Trường Đại học Dược Hà Nội

 

(Visited 23 times, 1 visits today)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *