Tiểu đường sơ sinh và những điều cần biết

30/12/2020

Tiểu đường thường chỉ được biết đến là bệnh lý ở người lớn tuổi. Nhưng thực tế vẫn có những trường hợp tiểu đường ở trẻ sơ sinh. Vậy tiểu đường sơ sinh là gì? có nguy hiểm không và có thể điều trị không? Hãy cùng Thầy thuốc Việt Nam tìm hiểu qua bài viết dưới đây!

1. Tiểu đường sơ sinh là gì?

Tiểu đường sơ sinh là bệnh lý liên quan đến rối loạn chuyển hoá đường trong máu ở trẻ sơ sinh, đây là bệnh hiếm gặp và đối tượng phát hiện là trẻ trước 6 tháng tuổi hoặc có thể đến 12 tháng tuổi. Bệnh lý này dễ xảy ra hơn với những trường hợp trẻ sinh non, thiếu tháng, nhiễm trùng hoặc có dùng thuốc.

Tiểu đường sơ sinh được chia thành 3 loại:

  • Tiểu đường thoáng qua.
  • Tiểu đường sơ sinh kéo dài.
  • Tiểu đường kết hợp hội chứng.
Tiểu đường sơ sinh

Tiểu đường sơ sinh là bệnh hiếm gặp, thường được phát hiện khi trẻ trước 6 tháng tuổi.

Tiểu đường sơ sinh làm cho đường máu ở trẻ tăng lên nhưng không rõ rệt. Phần lớn tiểu đường sơ sinh là tiểu đường type 1, đây là type tiểu đường dó di truyền khiến đảo tụy giảm khả năng tiết insulin. Cũng có những trường hợp tiểu đường sơ sinh type 2 được phát hiện, hầu như do chế độ ăn uống và béo phì.

Xem thêm

https://thaythuocvietnam.vn/thuc-don-mau-cho-nguoi-bi-benh-tieu-duong/

2. Nguyên nhân dẫn đến tiểu đường sơ sinh

Tiểu đường sơ sinh

Tiểu đường sơ sinh thông thường là tiểu đường type 1 với những yếu tố nguy cơ dưới đây:

  • Di truyền, gen: Trẻ có bố mẹ hoặc anh chị em có mắc tiểu đường type 1 sẽ có nguy cơ cao bị tiểu đường sơ sinh hơn. Nguyên nhân là do một số gen di truyền quyết định nguy cơ bị tiểu đường ở trẻ, những gen này sẽ dược kích hoạt nếu gặp các yếu tố nguy cơ thúc đẩy khác.
  • Chủng tộc: Một vài nguyên cứu dịch tễ ở Mỹ đã cho thấy, trẻ da trắng gốc Tây Ban Nha có nguy cơ mắc tiểu đường sơ sinh thấp hơn trẻ ở chủng tộc khác. Một vài nghiên cứu khác lại chỉ ra người da trắng có tỷ lệ mắc tiểu đường type 1 cao hơn.
  • Do nhiễm virus: Trẻ bị nhiêm một số chủng loại virus có thể sẽ kích hoạt quá trình tự miễn ở đảo tụy làm giảm sản xuất insulin dẫn đến tiểu đường.

3. Triệu chứng, dấu hiệu tiểu đường ở trẻ sơ sinh

Tiểu đường sơ sinh là bệnh lý tương đối khó phát hiện. Vì vậy, mẹ cần lưu ý những biểu hiện bất thường của con dù là nhỏ nhất. Dưới đây là một số triệu chứng, dấu hiệu có thể nghĩ ngờ đường máu của trẻ không ổn định mẹ cần chú ý:

3.1. Trẻ bú nhiều, dễ khát nước, đi tiểu nhiều

Đây là một trong những triệu chứng điển hình dễ thấy nhất của tiểu đường sơ sinh. Nồng độ đường trong máu cao hơn bình thường làm nước ở các tế bài sẽ thoát ra ngoài để cân bằng. Vì vậy, tế bào thiếu nước, mất nước khiến bé thấy khát và uống nhiều nước để bù lại.

Bên cạnh đó, khi lượng đường trong máu tăng cao, vượt qua ngưỡng lọc và tái hấp thu của thận dẫn đến trẻ đi tiểu nhiều và có thể có kiến bu ở nước tiểu.

3.2. Trẻ hay đói, ăn nhiều

Tiểu đường sơ sinh làm ảnh hưởng đến khả năng chuyển glucose vào thế bào. Từ đó, tế bào thiếu glucose cho quá trình tổng hợp năng lượng làm trẻ cảm thấy mệt mỏi và hay đói. 

Trẻ tiểu đường sơ sinh thường có biểu hiện mệt mỏi, ủ rũ bởi thiếu năng lượng hoạt động.

3.3. Ngủ nhiều hơn bình thường

Tiểu đường sơ sinh khiến trẻ cảm thấy mệt mỏi vì vậy sẽ ngủ nhiều hơn bình thường. Trẻ tiểu đường sơ sinh có thể ngủ nhiều hơn 3 – 4 tiếng mỗi ngày.

3.4. Trẻ dễ quấy khóc, cáu gắt

Tiểu đường sơ sinh

Trẻ bị tiểu đường sơ sinh thường xuyên quấy khóc

Quấy khóc bất thường và nhiều lần trong ngày cũng là dấu hiệu bố mẹ cần để ý trẻ. Nếu trẻ dễ quấy khóc kèm theo một hoặc một vài triệu chứng khác trong mục này ba mẹ cần cho trẻ đi khám để phát hiện.

3.5.  Trẻ sút cân hoặc không tăng cân mặc dù bú nhiều

Mặc dù ăn nhiều nhưng đường không được chuyển vào tế bào để tạo năng lượng. Vì vậy cơ thể trẻ phải tự thoái hóa protein hay mô mỡ để tạo năng lượng sống cho trẻ. Điều này dẫn đến trẻ ăn nhiều nhưng không tăng cân thận chí có thể sút cân bất thường.

3.6. Một vài triệu chứng khác

Tiểu đường sơ sinh thường tiến triển âm thầm, vì vậy những triệu chứng kể trên ba mẹ có thể nhầm với những hiện tượng sinh lý bình thường. Tuy nhiên, khi trẻ đã xuất hiện những triệu chứng kể dưới đây, trẻ có thể đã bị tiểu đường ở giai đoạn nặng:

  • Co giật.
  • Hôn mê.
  • Đau bụng.
  • Ngủ lơ mơ, khó đánh thức.
  • Dễ nhiễm trùng.
  • Sốt dai dẳng kéo dài.

Theo khuyến cáo của chuyên gia, nếu thấy trẻ có một trong những biểu hiện kể trên ba mẹ nên đưa trẻ đi khám sớm để kịp thời phát hiện tiểu đường sơ sinh.

4. Tiểu đường sơ sinh có nguy hiểm không?

Tiểu đường sơ sinh có nguy cơ tiến triển nặng kèm theo nhiều biến chứng

Tiểu đường sơ sinh có nguy cơ tiến triển nặng kèm theo nhiều biến chứng

Tiểu đường sơ sinh được đánh giá là bệnh lý nguy hiểm cho trẻ. Bệnh diễn biến âm thầm, khó phát hiện. Thông thường, những biểu hiện của tiểu đường sơ sinh giai đoạn sớm rất dễ bị ba mẹ bỏ qua. Các triệu chứng này khá giống tình trạng ốm vặt bình thường. 

Ngoài ra, tiểu đường sơ sinh là bệnh khó chẩn đoán bởi không phải cơ sở y tế nào cũng đủ trình độ chuyên môn nếu chỉ thăm khám thông thường. Mẹ nên cho trẻ kiểm tra khí máu, đường máu tại những bệnh viện lớn khi trẻ có những triệu chứng bất thường.

Thăm khám chẩn đoán tiểu đường sơ sinh sớm là rất quan trọng bởi hầu như những trường hợp trẻ sơ sinh được phát hiện tiểu đường thì đã ở giai đoạn muộn và nguy kịch. Điều này gây khó khăn trong điều trị và nguy hiểm đến tính mạng của trẻ.

Tóm lại, ba mẹ cần lưu ý những dấu hiệu bất thường của con, đặc biệt là những triệu chứng đã kể trên. Bên cạnh đó, phụ huynh cần cho trẻ khám sức khỏe định kỳ để phát hiện bệnh sớm.

5. Điều trị tiểu đường sơ sinh

Tiểu đường sơ sinh có thể cần được tiêm insulin để duy trì đường huyết ổn định

Tiểu đường sơ sinh có thể cần được tiêm insulin để duy trì đường huyết ổn định

Để điều trị tiểu đường sơ sinh ta cần đảm bảo duy trì 2 yếu tố tiên quyết dưới đây:

  • Duy trì đường huyết ở mức ổn định.
  • Đảm bảo trẻ phát triển thể chất một cách bình thường.

Để duy trì đường huyết ổn định ở trẻ, trẻ cần được tiêm insulin đúng liều lượng và thời gian. Đồng thời, bác sĩ sẽ kiểm tra đường huyết của trẻ 4 – 5 lần mỗi ngày để điều chỉnh lượng insulin phù hợp. Tuy nhiên, cũng có một số trường hợp trẻ không nhất thiết phải tiêm insulin.

Song song với đó, trẻ có thể cần được xét nghiệm gen, ADN để tìm gen đột biến hoặc gen di truyền liên quan đến tiểu đường. Tuy nhiên, đây là phương pháp tương đối phức tạp và tốn kém.

Bên cạnh duy trì đường huyết, chế độ dinh dưỡng cho trẻ là vô cùng quan trọng. Trẻ tiểu đường cần được cung cấp đầy đủ 4 nhóm chất là tinh bột, chất béo, chất đạm và vitamin. Trong đó, chất đường bột nên giảm khoảng 10%. Thay thế vào đó là nhóm chất khác có cùng lượng calo cung cấp.

Tóm lại, tiểu đường sơ sinh là bệnh lý mặc dù rất hiếm gặp ở trẻ sơ sinh nhưng lại rất nguy hiểm và có thể ảnh hưởng đến tính mạng của trẻ. Vì vậy, việc kiểm tra sức khỏe, thực hiện các xét nghiệm cho trẻ thường xuyên là vô cùng quan trọng để phát hiện sớm bệnh. Chẩn đoán sớm tiểu đường sơ sinh giúp nâng cao tỉ lệ điều trị thành công.

Nếu còn bất cứ thắc mắc gì về tiểu đường sơ sinh hay những băn khoăn khác về bệnh tiểu đường, bạn hãy để lại bình luận bên dưới để được giải đáp nhanh chóng và chính xác nhất.

 

(Visited 47 times, 1 visits today)

(Visited 47 times, 1 visits today)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *