Triệu chứng của bệnh thủy đậu

03/02/2019

Bệnh thủy đậu được biết đến là một bệnh truyền nhiễm cấp tính, do virus Herpes zoster gây nên, lây từ người sang người qua đường hô hấp hoặc tiếp xúc gần. Vậy làm thế nào để nhận biết bản thân bị thủy đậu, hay phân biệt thủy đậu với các bệnh khác như thế nào, mời các bạn cùng tham khảo qua bài viết dưới đây.

1. Triệu chứng của thủy đậu

Theo “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị một số bệnh truyền nhiễm” do Bộ Y tế ban hành, có đề cập đến các biểu hiện lâm sàng của bệnh thủy đậu như sau:

Giai đoạn ủ bệnh

Thường kéo dài, dao động trong khoảng từ 10 đến 21 ngày, hay gặp từ 14 đến 17 ngày.

Giai đoạn tiền triệu chứng

Kéo dài khoảng 1- 2 ngày trước khi xuất hiện ban. Người bệnh sốt từ 37,8 đến 39,4 độ C trong khoảng 3 đến 5 ngày, có kèm theo biểu hiện nhức đầu, mệt mỏi.

Phát ban

  • Ban đầu tiên xuất hiện trên mặt và thân, rồi nhanh chóng lan ra khắp các cùng khác của cơ thể
  • Lúc đầu ban có dạng dát sần, sau đó chuyển thành dạng phỏng nước trong vòng vài giờ cho đến vài ngày. Phần lớn, các nốt phỏng có kích thước từ 5-10mm, có viền đỏ xung quanh. Các tổn thương da có dạng tròn hoặc bầu dục; vùng giữa vết phỏng dần trở nên lõm khi quá trình thoái triển của tổn thương bắt đầu.

    Các nốt ban trên da của bệnh thủy đậu

    Các nốt ban trên da của bệnh thủy đậu

  • Sau 1 đến 2 tuần, các nốt phỏng ban đầu có dịch trong, dạng giọt sương, sau đó dịch trở nên đục; nốt phỏng bị vỡ hoặc thoái triển, đóng vảy; vảy rụng, để lại sẹo lõm nông.
  • Phát ban từng đợt liên tiếp trong 2-4 ngày; trên mỗi vùng da có thể có mặt tất cả các dạng ban – dát sẩn, phỏng nước và vảy.
  • Tổn thương thủy đậu có thể gặp cả ở niêm mạc, hầu họng hoặc âm đạo, tùy theo vị trí mọc ban có thể thấy thủy đậu mọc ở mắt, thủy đậu mọc trên đầu hay thủy đậu mọc trong niêm mạc miệng,…
  • Ở những bệnh nhân khác nhau, số lượng và mức độ nặng của ban cũng khác nhau. Trẻ nhỏ có ít ban hơn so với trẻ lớn, người có suy giảm miễn dịch, đề kháng kém có nhiều tổn thương hơn và tổn thương cũng lâu liền hơn.

Bên cạnh các biểu hiện lâm sàng, đối với các biểu hiện cận lâm sàng, trong các xét nghiệm, có thể thấy bạch cầu bình thường hoặc giảm (với xét nghiệm công thức máu) hay men gan tăng cao (với xét nghiệm sinh hóa máu).

Tiến triển và biến chứng

Tiến triển

Thủy đậu ở trẻ em thường tiến triển lành tính nên ít khi phải nhập viện. Khi điều trị bằng Acyclovir, thời gian sốt được rút ngắn hơn và lượng tổn thương trên da cũng ít đi và chóng liền hơn.

Biến chứng

Bệnh thủy đậu có để lại sẹo hay không? là băn khoăn của không ít người mắc thủy đậu bởi ảnh hưởng của nó đến thẩm mỹ bên ngoài của mỗi người. Việc để lại sẹo là kết quả của biến chứng thủy đậu bội nhiễm vi khuẩn tại các vết ban.

Thủy đậu bội nhiễm vi khuẩn tại vị trí các nốt ban, thường do tụ cầu vàng hay các vi khuẩn sinh mủ, gây nên tình trạng thủy đậu có mủ, viêm nhiễm vết ban, tổn thương sâu hơn, làm các vết ban có thể bị loét, lâu lành và để lại vết sẹo sau khi bệnh lui.

Biến chứng khác xảy ra trên hệ thần kinh trung ương là viêm não, viêm màng não ở trẻ em, thường xảy ra vào khoảng 21 ngày sau phát ban.

Biến chứng nguy hiểm nhất của thủy đậu là viêm phổi, hay gặp ở người lớn, nhất là phụ nữ có thai, có thể dẫn đến suy hô hấp và ho ra máu, thường xuất hiện khoảng 3 đến 5 ngày sau khi bắt đầu phát ban.

2. Phân biệt thủy đậu với zona thần kinh

Khái niệm Zona

       Bệnh zona là bệnh nhiễm trùng da với biểu hiện là các ban đỏ, mụn nước, bọng nước tập trung thành đám, thành chùm dọc theo đường phân bố của thần kinh ngoại biên.

         Bệnh do sự tái hoạt của virút Varicella zoster (VZV)- thuộc họ virút herpes, cũng chính là virút gây bệnh thủy đậu, tiềm ẩn ở rễ thần kinh cảm giác cạnh cột sống.

Cơ chế bệnh sinh Zona

Người đã từng mắc thủy đậu, sau khi khỏi bệnh, một số ít virút vẫn còn tồn tại trong các hạch thần kinh cảm giác cạnh cột sống, nhưng dưới dạng tiềm tàng, im lặng. Khi gặp các điều kiện thuận lợi (suy giảm miễn dịch, già yếu, mất đề kháng, điều trị ung thư, HIV/AIDS..) sẽ tái hoạt động, gây viêm lan tỏa và hoại tử thần kinh, đồng thời tác động lên da, niêm mạc và gây tổn thương.

Triệu chứng lâm sàng của bệnh Zona

Thời kỳ tiền triệu chứng- virút lan truyền dọc dây thần kinh.

Có bỏng, nóng rát, châm chích, tê, đau trên 1 vùng da, nhất là về đêm. Có thể có nhức đầu, sợ ánh sáng và khó chịu.

Khởi phát

khoảng nửa ngày đến một ngày sau, trên vùng da xuất hiện những mảng đỏ, hơi nề nhẹ, đường kính khoảng vài cm, gờ cao hơn mặt da, sắp xếp dọc theo đường phân bố thần kinh và dần dần nối với nhau thành dải, vệt.

Toàn phát

  • Vài ngày sau, trên những mảng đỏ da xuất hiện mụn nước, bọng nước tập trung thành đám giống chùm nho, lúc đầu mụn nước căng, dịch trong, sau đục, hóa mủ, dần dần vỡ đóng vảy tiết. Thời gian trung bình (từ khi phát tổn thương đến khi lành sẹo) khoảng 2-4 tuần.

    Ban do zona mọc thành từng đám, tụ lại như chùm nho, tập trung ở 1 bên nửa người.

    Ban do zona mọc thành từng đám, tụ lại như chùm nho, tập trung ở 1 bên nửa người.

  • Vị trí: thường chỉ ở một bên, không vượt quá đường giữa cơ thể và theo đường phân bố của một dây thần kinh ngoại biên; cá biệt bị cả hai bên hay lan toả.
  • Hạch bạch huyết vùng lân cận sưng to.
  • Triệu chứng đau xuất hiện sớm, có thể trước cả tổn thương ngoài da và luôn thay đổi trong suốt thời gian bệnh tiến triển. Mức độ đau rất đa dạng từ nhẹ như cảm giác rát bỏng, âm ỉ tại chỗ hay nặng như kim châm, giật từng cơn.
  • Triệu chứng đau và tổn thương trên da thường phụ thuộc vào lứa tuổi.Người cao tuổi tổn thương nhiều, diện rộng; mụn nước, bọng nước có thể xuất huyết, hoại tử da, nhiễm khuẩn, sẹo xấu và kéo dài. Ở trẻ em tổn thương ít, tiến triển nhanh. Ở trẻ em, người trẻ đau ít. Người nhiều tuổi đau thành từng cơn, kéo dài, thậm chí hàng năm khi tổn thương ngoài da đã lành sẹo, còn gọi là đau sau zona.

Thủy đậu dấu hiệu khác với zona thần kinh như thế nào?

Tiêu chí Thủy đậu Zona thần kinh
Đối tượng Tất cả các đối tượng Người đã từng mắc thủy đậu
Biểu hiện nổi bật Phát ban trên da Phát ban trên da kèm theo triệu chứng đau rát bỏng
Hình dạng ban Nốt ban kích thước nhỏ 5-10mm Mảng ban da to hơn, vài cm, sắp xếp dọc theo đường phân bố thần kinh và dần dần nối với nhau thành dải, vệt. Thời kì toàn phát tập trung thành đám như chùm nho.
Vị trí ban Toàn thân Thường chỉ ở một bên, không vượt quá đường giữa cơ thể và theo đường phân bố của một dây thần kinh ngoại biên; cá biệt bị cả hai bên hay lan toả.

 Hi vọng với các thông tin trên, các bạn có thể sớm phát hiện được tình trạng bệnh thủy đậu của mình, phân biệt được với các bệnh khác như zona thần kinh để có hướng điều trị hiệu quả nhất.


Trần Phan (sưu tầm và tổng hợp).

(Visited 27 times, 1 visits today)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *