U nang buồng trứng có nguy hiểm không?

04/08/2021

U nang buồng trứng là những phát triển bất thường của buồng trứng, u có vỏ bọc ngoài, bên trong chứa dịch, có thể gặp ở mọi lứa tuổi. U nang buồng trứng là loại khối u thường gặp nhất, hầu hết các trường hợp là lành tính và thường tự khỏi mà không cần điều trị gì. Chúng thường được phát hiện tình cờ khi khám sức khỏe định kỳ hay siêu âm ổ bụng. Vậy thực chất u nang buồng trứng có nguy hiểm không? Khi nào u nang buồng trứng gây nguy hiểm?

Bệnh u nang buồng trứng có nguy hiểm không?

Bệnh u nang buồng trứng có nguy hiểm không?

1. U nang buồng trứng có nguy hiểm không?

Có 2 loại u nang buồng trứng chính là:

  • U nang buồng trứng cơ năng – u nang phát triển như một phần của chu kỳ kinh nguyệt, thường lành tính và tồn tại trong thời gian ngắn.
  • U nang buồng trứng thực thể – u nang hình thành do sự phát triển bất thường của tế bào, tiến triển chậm và âm thầm qua nhiều năm.

U nang buồng trứng đôi khi cũng có thể được gây ra bởi một tình trạng tiềm ẩn, chẳng hạn như lạc nội mạc tử cung. 90% các u nang buồng trứng là lành tính. Tỷ lệ ác tính chỉ chiếm khoảng 10% và hay gặp hơn ở phụ nữ sau mãn kinh.

Các khối u nếu không được xử trí sẽ lớn dần lên, gây chèn ép các tạng trong ổ bụng, có thể bị xoắn, vỡ nang, xuất huyết hoặc ung thư hóa. Các khối u nang khi bị biến chứng sẽ trở nên nguy hiểm. Cụ thể, các biến chứng hay gặp là:

– Xoắn nang: Hay gặp ở khối u có kích thước nhỏ, cuống dài, không dính, xoắn nang có thể xảy ra khi đang mang thai (nhất là trong những tháng đầu thai nghén) hoặc sau khi sinh đẻ.

Triệu chứng: Đau đột ngột, dữ dội, vã mồ hôi, choáng, nôn.

Xử trí: Mổ cấp cứu.

– Vỡ nang: Do gia tăng áp lực dịch trong nang. Thường xảy ra sau khi nang bị xoắn hoặc sau chấn thương vùng bụng dưới.

– Nhiễm khuẩn nang: Xảy ra khi xoắn nang. Nhiễm khuẩn làm nang to lên, dính vào các tạng xung quanh. Triệu chứng đau bụng buồn nôn, dịch âm đạo lẫn máu.

– Chèn ép tiểu khung: Khối u đè vào trực tràng, bàng quang. Nang to, tiến triển trong nhiều năm chiếm hết ổ bụng, chèn ép tĩnh mạch chủ dưới gây phù, tuần hoàn bàng hệ, cổ chướng.

U nang buồng trứng thực sự nguy hiểm nếu khối u này là khối u ác tính. 

2. Dấu hiệu cảnh báo u nang buồng trứng trở nên nguy hiểm?

Thông thường, u nang buồng trứng diễn ra âm thầm, có thể tự khỏi nếu là u lành tính hoặc tiến triển trong vài năm nếu là u ác tính. U nang buồng trứng sẽ gây ra các triệu chứng nguy hiểm nếu có biến chứng. 

Trong giai đoạn này u nang buồng trứng có nguy hiểm không? U nang buồng trứng sẽ trở nên nguy hiểm khi có các biểu hiện sau:

  • Đau vùng xương chậu – có thể từ cảm giác nặng nề, âm ỉ đến đột ngột, dữ dội và đau nhói.
  • Đau khi quan hệ tình dục.
  • Rối loạn loạn tiểu tiện: Khó đi tiểu và đi tiểu thường xuyên.
  • Rối loạn kinh nguyệt: Kinh nguyệt ra nhiều, kinh nguyệt không đều hoặc ra ít hơn bình thường.
  • Đầy hơi và bụng sưng lên, cảm thấy rất no sau khi chỉ ăn một chút.
  • Khó mang thai – mặc dù khả năng sinh sản thường không bị ảnh hưởng quá nhiều bởi u nang buồng trứng.

Một khi các triệu chứng nêu trên xuất hiện tức là u nang buồng trứng đã phát triển đến một mức độ gây biến chứng trong cơ thể. Vì thế, thói quen ăn uống làm việc và nghỉ ngơi khoa học cùng với việc kiểm tra sức khỏe định kỳ là vô cùng cần thiết để dự phòng và phát hiện sớm các bất thường. 

3. Bị u nang buồng trứng có thai được không?

U nang buồng trứng có thai được không là thắc mắc của nhiều phụ nữ

U nang buồng trứng có thai được không là thắc mắc của nhiều phụ nữ

Khi bị u nang buồng trứng lành tính vẫn có thể mang thai. Nhưng để tốt hơn cho sự phát triển của thai nhi và tránh các biến chứng về sau, nên điều trị loại bỏ u nang buồng trứng trước khi quyết định mang thai. 

Một số trường hợp u nang buồng trứng tồn tại âm thầm và không được phát hiện cho đến khi được khám thai và siêu âm định kỳ. Những u nang này thường lành tính. Nếu là nang cơ năng thì thông thường sẽ giảm kích thước, không phát triển nữa hoặc tự biến mất, nhưng đôi khi chúng vẫn ở trên buồng trứng và phát triển âm thầm, gây ra các triệu chứng.

Nếu cần thiết, u nang buồng trứng có thể được loại bỏ một cách an toàn trong thời gian mang thai (trường hợp bệnh nhân đau hoặc u nang đang chảy máu). Trường hợp cần phẫu thuật sẽ áp dụng phương pháp nội soi xâm lấn tối thiểu thông qua các vết mổ siêu nhỏ để thực hiện. Tuy nhiên, trong một số trường hợp cần thiết sẽ tiến hành bằng phương pháp phẫu thuật vùng bụng.

Có thể tiến hành phẫu thuật vào 3 tháng giữa thai kỳ, lúc này rau thai đã tiết đủ hormone để nuôi dưỡng thai và bệnh nhân cũng không quá lo lắng đến vấn đề sinh non.

4. U nang buồng trứng có gây vô sinh không?

Phụ nữ bị u nang buồng trứng vẫn có khả năng mang thai. Tuy nhiên, u nang buồng trứng có thể giảm khả năng thụ thai của bệnh nhân. Hầu hết các trường hợp u nang cơ năng sẽ tự khỏi và không gây ảnh hưởng gì còn u nang thực thể có thể phải tiến hành điều trị loại bỏ.

– Nếu cần thực hiện phẫu thuật, các bác sĩ sẽ tiến hành kiểm soát bảo vệ tối đa chức năng sinh sản của người bệnh. 

– Nếu bệnh nhân chưa bước vào thời kỳ mãn kinh, bác sĩ sẽ cố gắng bảo vệ chức năng sinh sản ở mức tối đa nhất, để đảm bảo có thể mang thai sau khi điều trị u nang buồng trứng. Thường sẽ chỉ cần cắt bỏ u nang và để lại cả hai buồng trứng nguyên vẹn, có nghĩa là khả năng sinh sản của người mắc sẽ không bị ảnh hưởng.

– Nếu cần cắt bỏ 1 bên buồng trứng thì buồng trứng còn lại vẫn tiết ra hormone và trứng như bình thường. Khả năng sinh sản vẫn được đảm bảo, mặc dù bệnh nhân có thể thấy khó mang thai hơn một chút.

– Đôi khi, có thể cần phải cắt bỏ cả hai buồng trứng, ngay cả khi bệnh nhân chưa bước vào thời kỳ mãn kinh. Điều này gây ra tình trạng mãn kinh sớm và có nghĩa là bệnh nhân không còn khả năng mang thai bằng phương pháp tự nhiên nữa. Trong trường hợp này, bệnh nhân vẫn có thể có con bằng cách cấy trứng hiến tặng vào tử cung. 

– Nếu bệnh nhân mắc u nang buồng trứng đã bước vào thời kỳ mãn kinh, thì có thể áp dụng biện pháp phẫu thuật cắt bỏ 2 buồng trứng để điều trị triệt để bệnh lý. Điều này đồng nghĩa với việc bệnh nhân không thể sản xuất trứng và mang thai tự nhiên nữa. 

5. Điều trị u nang buồng trứng

Có một số phương pháp điều trị u nang buồng trứng khác nhau, nhưng để có phương án cuối cùng thì phụ thuộc vào độ tuổi của bệnh nhân, tình trạng mãn kinh, kích thước của u nang và tính chất là u lành hay u ác. Các u nang dưới 10cm thường là u lành tính. Do đó, nếu không xuất hiện các triệu chứng nguy hiểm, bệnh nhân có thể được theo dõi bằng siêu âm vì phần lớn các u nang tự tiêu mà không cần can thiệp. Nếu trường hợp u nang không biến mất sau một thời gian, điều đó chứng tỏ có khả năng khối u là  u nang thực thể và cần phải điều trị thêm.

Nguyên tắc điều trị

– Khi đã chẩn đoán và có kết luận là u nang thực thể thì nên mổ để cắt bỏ khối u sớm.

– Nếu là u nang dạng nước ở bệnh nhân lớn tuổi thì nên cắt bỏ cả hai buồng trứng để điều trị u triệt để.

– Trong trường hợp khối u là nang nhầy cần cắt bỏ cả hai bên buồng trứng cho triệt để vì loại u nang này rất dễ tái phát.

– Nếu khối u là nang bì thì tiến hành cắt bỏ khối u..

– Nếu là u nang buồng trứng một bên gặp ở người trẻ tuổi thì phẫu thuật cắt bỏ một bên và cố gắng giữ bên buồng trứng còn lại.

– Nếu phụ nữ mang thai bị u nang buồng trứng thì sẽ giữ thai nhi và tiến hành điều trị bóc nang vào 3 tháng nằm giữa thai kỳ (thông thường là tháng thứ 4).

– Khi u nang có dấu hiệu nứt vỡ cần sinh thiết tức thì để chẩn đoán sớm ung thư.

Xem thêm

Thuốc trị u nang buồng trứng: Lưu ý sử dụng

6. Phòng ngừa u nang buồng trứng

U nang buồng trứng có thể được phát hiện sớm do đó chúng ta cần phải duy trì việc khám sức khỏe định kỳ 4-6 tháng một lần. Việc duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt khoa học cũng sẽ có vai trò phòng ngừa căn bệnh này:

Xây dựng chế độ ăn uống hợp lý:

  • Nên ăn nhiều thực phẩm giàu vitamin A và protein
  • Ăn nhiều rau xanh và trái cây tươi
  • Ăn các loại thực phẩm có chứa estrogen cân bằng như: sữa đậu nành, đậu hũ,…
  • Người bị u nang buồng trứng nên ăn các thực phẩm chứa nhiều vitamin D như: cá hồi, cá thu, cá ngừ,..
  • Tránh ăn các loại thịt đỏ, vì các loại thịt này làm gia tăng nguy cơ bị u nang buồng trứng
  • Hạn chế dùng thức ăn có chứa nhiều mỡ động vật, chất béo bão hòa, chất kích thích.

Tập thể dục, thể thao thường xuyên: 

  • Làm việc kết hợp với nghỉ ngơi hợp lý. Tập luyện thể dục thể thao phù hợp với sức khỏe.
  • Phụ nữ nếu thường xuyên rèn luyện thể dục, thể thao sẽ tăng cường sức khỏe, sức đề kháng, giảm thiểu khả năng mắc u nang.

Sinh hoạt hợp lý:

  • Uống đủ 2 lít nước mỗi ngày
  • Giữ tâm trạng thoải mái, tránh stress lo âu, bất ổn tâm lý.
  • Tránh nạo phá thai, hạn chế sử dụng thuốc phá thai thường xuyên.

BS. Phạm Hoa

(Visited 83 times, 1 visits today)

(Visited 83 times, 1 visits today)

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *